Οι καύσωνες και οι πυρκαγιές στη Νότια Ευρώπη έχουν συνέπειες για τις επιχειρήσεις αλλά και για τα δημόσια οικονομικά των χωρών, σύμφωνα με αναλύσεις των οίκων Fitch και Moody’s.
O Fitch αναφέρει ότι οι θερμοκρασίες – ρεκόρ και οι πυρκαγιές μπορεί να προκαλέσουν βραχυπρόθεσμες διαταραχές στη λειτουργία επιχειρήσεων κοινής ωφέλειας, βιομηχανιών, αεροπορικών εταιρειών και ξενοδοχείων.
Δεν αναμένει, ωστόσο, να υπάρξουν για τον λόγο αυτό αλλαγές στο αξιόχρεό τους λόγω του ότι υπάρχουν παράγοντες που αμβλύνουν τις δυσμενείς συνέπειες και επειδή είναι σχετικά περιορισμένη η περίοδος διαταραχής.
Μικρό το κόστος για τη ΔΕΗ
Ο κίνδυνος αυξάνεται να υποστούν βλάβες τα δίκτυα ενέργειας από τις φωτιές, οι οποίες θα αύξαναν το κόστος ασφάλισης ή τις ανάγκες για επενδύσεις αντικατάστασης υποδομών, αλλά δεν εκτιμάται ότι αυτό θα ήταν σημαντικό.
Για τη ΔΕΗ, ο Fitch σημειώνει ότι είναι πιθανό να έχει έναν περιορισμένο χρηματοοικονομικό και λειτουργικό αντίκτυπο. Αναφέρει ότι ο ΔΕΔΔΗΕ προχωρά στις αναγκαίες επισκευές σε περιοχές που πλήττονται από τις φωτιές, με το κόστος αντικατάστασης να είναι έως τώρα ελάχιστο.
Ο αντίκτυπος στον τουρισμό
Τα κύματα καύσωνα και οι πυρκαγιές, αν είναι συχνές, θα μπορούσαν να έχουν ένα πιο μακροπρόθεσμο αντίκτυπο στην αεροπορική κίνηση τουριστών στις περιοχές που επηρεάζονται από αυτά, αλλά ο Fitch θεωρεί ότι οι τουριστικές ροές θα στραφούν σε περιοχές που επηρεάζονται λιγότερο, όπως συνέβη στο παρελθόν με την Αίγυπτο και την Τουρκία, χωρίς να επηρεαστεί η συνολική ζήτηση για ταξίδια.
Ο αντίκτυπος στα ξενοδοχεία που βρίσκονται σε περιοχές εκτεθειμένες σε πυρκαγιές θα διαφέρει βραχυπρόθεσμα, ανάλογα με τις πολιτικές ακυρώσεων τους, το ποσοστό των κρατήσεων τελευταίας στιγμής και την εγγύτητα των ξενοδοχείων στις φωτιές.
Οι πολιτικές αποζημιώσεων των πελατών έχουν γίνει γενικά λιγότερο ευέλικτες μετά την πανδημία και επομένως είναι απίθανο να υπάρξουν μεγάλες ζημιές λόγω ακυρώσεων.
Τα ξενοδοχεία με υψηλό ποσοστό κρατήσεων τελευταίας στιγμής διατρέχουν μεγαλύτερο κίνδυνο καθώς ο Αύγουστος είναι σημαντικές για τις διακοπές στην Ευρώπη. Ο Fitch σημειώνει ότι ο ξενοδοχειακός όμιλος Sani/Ikos είναι ο πιο εκτεθειμένος στην Ελλάδα μεταξύ των εταιρειών που αξιολογεί, αλλά προσθέτει ότι η λειτουργία του σήμερα δεν επηρεάζεται ως επί το πλείστον καθώς οι περισσότερες μονάδες του βρίσκονται στη Χαλκιδική, η οποία δεν έχει επηρεαστεί από τις φωτιές.
Μακροπρόθεσμες συνέπειες βλέπει ο Moody's
Ο Moody’s σημειώνει ότι «αν και το οικονομικό και δημοσιονομικό κόστος (από τα κύματα καύσωνα) παραμένει διαχειρίσιμο βραχυπρόθεσμα, η αναμενόμενη αύξηση στον αριθμό, την ένταση και τη διάρκεια των ακραίων κλιματικών γεγονότων τα επόμενα χρόνια θα έχει πιο μακροπρόθεσμα αρνητικές πιστωτικές συνέπειες».
Καθώς ο αγροτικός τομέας παίζει μικρό ρόλο στις περισσότερες οικονομίες της Νότιας Ευρώπης, το τρέχον κύμα καύσωνα πιθανόν θα έχει σχετικά περιορισμένες οικονομικές συνέπειες, αν και θα μπορούσε να επηρεάσει τις τιμές των τροφίμων και τον τουρισμό.
Η Ελλάδα έχει τον μεγαλύτερο αγροτικό τομέα, που το 2022 αντιστοιχούσε στο 4,5% της ακαθάριστης προστιθέμενης αξίας και στο 10,9% της απασχόλησης.
![Moody's πυρκαγιές](/sites/default/files/styles/default/public/2023-07/Moody%27s%20%CF%80%CF%85%CF%81%CE%BA%CE%B1%CE%B3%CE%B9%CE%AD%CF%82.png?itok=ohU-amVV)
Τα κύματα καύσωνα, προσθέτει ο Moody's, μπορεί να μειώσουν την ελκυστικότητα της Νότιας Ευρώπης ως τουριστικού προορισμού πιο μακροπρόθεσμα ή τουλάχιστον να μειώσουν τη ζήτηση το καλοκαίρι, κάτι που θα έχει αρνητικές οικονομικές συνέπειες δεδομένης της μεγάλης συμβολής του κλάδου στο ΑΕΠ των χωρών.
Η Ευρωπαϊκή Ενωση εκτιμά ότι το κόστος των ζημιών από τις πυρκαγιές το 2022 θα ανέλθει τουλάχιστον στα 2 δις. ευρώ.
Η Κομισιόν εκτιμά ότι αν η μέση παγκόσμια θερμοκρασία αυξηθεί κατά 1,5 βαθμούς Κελσίου πάνω από τα επίπεδα της προβιομηχανικής εποχής, αυτό θα αύξανε κατά 4,5 ποσοστιαίες μονάδες το χρέος της Ισπανίας έως το 2032 και κατά 2,6 μονάδες της Ελλάδας λόγω του αυξημένου δημοσιονομικού κόστους των ακραίων κλιματικών γεγονότων.
Οι δημοσιονομικές επιπτώσεις φαίνονται σχετικά μικρές, ιδιαίτερα αν συγκριθούν με άλλα προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι ευρωπαϊκές χώρες, όπως αυτό της γήρανσης του πληθυσμού. Ωστόσο, αν τα κλιματικά γεγονότα γίνουν συχνότερα και εντονότερα, το κόστος αυτός θα προστεθεί σε μία σειρά άλλων προτεραιοτήτων στις δαπάνες, όπως για την πράσινη μετάβαση και το δημογραφικό, εντείνοντας τις πιέσεις στα δημόσια οικονομικά.