Η ανάκτηση μέρους του κόστους του έργου από το 2025 και η κάλυψη του γεωπολιτικού ρίσκου είναι τα δύο ανυπέρβλητα προς το παρόν εμπόδια στην ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας - Κύπρου - Ισραήλ (Great Sea Interconnector), παρά τις πυρετώδεις διαβουλεύσεις των τελευταίων ημερών. Ο ΑΔΜΗΕ φορεάς υλοποίησης του μεγαλεπήβολου έργου, ύψους 1,9 δισ. ευρω, αναμένει έως την Τετάρτη την τελική απάντηση της Κύπρου.
Σήμερα πάντως έκανε την πρώτη παρέμβαση ο πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας, Νίκος Χριστοδουλίδης, ο οποίος παρά το έντονο μπρα ντε φερ, τηρούσε έως τώρα «σιγήν ιχθύος».
Η τοποθέτησή του ήταν ξεκάθαρη: ή ικανοποιούνται τα αιτήματα της κυπριακής πλευράς, ώστε να μην επιβαρυνθούν οι Κύπριοι καταναλωτές από την περίοδο κατασκευής (2025) ή ναυαγεί το έργο. Ο κ. Χριστοδουλίδης σημείωσε ότι είναι σε συνεχή επαφή με την ελληνική κυβέρνηση, με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και με την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων, έχοντας ζητήσει συγκεκριμένες διευκρινήσεις.
►Διαβάστε επίσης: Διασύνδεση Ελλάδας - Κύπρου: Τα εμπόδια και οι παρασκηνιακές πιέσεις - Εν αναμονή ο ΑΔΜΗΕ
«Έχουμε ζητήσει συγκεκριμένες διευκρινίσεις και όταν οι απαντήσεις που μας δοθούν είναι ικανοποιητικές, η απόφαση μας θα είναι θετική. Αν οι διευκρινίσεις που θα μας δοθούν δεν είναι ικανοποιητικές και πρωτίστως, γιατί αυτό είναι το κλειδί, η μείωση της τιμής του ηλεκτρισμού, όταν δεν διασφαλίζει κάτι τέτοιο, δεν θα είναι θετική», υπογράμμισε, σύμφωνα με το ΚΥΠΕ.
Σύμφωνα με τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, οι διευκρινήσεις που ζητήθηκαν κατά, κύριο λόγο άπτονται των οικονομικών πτυχών του συγκεκριμένου έργου. «Πήραμε κάποιες απαντήσεις, κάποιες είναι ικανοποιητικές, κάποιες δεν είναι και ζητήσαμε περισσότερες. Υπάρχει το γεωπολιτικο ρίσκο. Από κει και πέρα και η Κυπριακή Δημοκρατία, και η Ελλάδα και η Ε.Ε. ασκούμε τα κυριαρχικά μας δικαιώματα. Αντίθετα, δεν είναι θέμα να βάζουμε από μόνοι μας υπό αμφισβήτηση. Αλλά ναι είναι κάτι που λαμβάνουμε υπόψη», επισήμανε.
Σε ερώτηση αν αυτό είναι κάτι για το οποίο θα επιβαρυνθούν οι καταναλωτές, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας είπε ότι «το κλειδί της τελικής μας απόφασης είναι το να μην αυξηθεί το κόστος στους καταναλωτές. Αντίθετα, ο στόχος είναι η μείωση της τιμής του ηλεκτρισμού».
«Είμαστε υπεύθυνη κυβέρνηση. Βλέπω θέσεις και από τις δύο πλευρές που είναι αρκετά έντονες. Εμείς ως υπεύθυνη κυβέρνηση θα πάρουμε αποφάσεις στη βάση πραγματικών δεδομένων», είπε ο Νίκος Χριστοδουλίδης, για να υποδείξει πως το έργο της ηλεκτρικής διασύνδεσης εμπίπτει στο πλαίσιο του ευρύτερου στρατηγικού σχεδιασμού της κυβέρνησης που στοχεύει, όπως είπε, από τη μια στο να επιτευχθεί η πράσινη μετάβαση και κατά δεύτερο και πιο σημαντικό η μείωση της τιμής του ηλεκτρισμού.
Σιωπηρή παράταση από Nexans
Παράλληλα, σήμερα εκπνέει το «τελεσίγραφο» της γαλλικής Nexans προς τον ΑΔΜΗΕ, για αναστολή των εργασιών κατασκευής του καλωδίου, εφόσον δεν κλείσουν οι εκκρεμότητες.
Ωστόσο, επειδή είναι πολύ μεγάλο το έργο, για να αποχωρήσει την ώρα που συνεχίζονται οι διαβουλεύσεις, ίσως η γαλλική εταιρεία δώσει σιωπηρή παράταση.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρακολουθεί τις εξελίξεις και έχει προειδοποιήσει για τον κίνδυνο απώλειας χρηματοδότησης ύψους 657 εκατ. ευρώ. Για την Κομισιόν το Great Sea Interconnector είναι στρατηγικής σημασίας καθώς θα τερματίσει την ενεργειακή απομόνωση της Κύπρου (είναι το μόνο κράτος μέλος που δεν είναι διασυνδεδεμένο με άλλα ευρωπαϊκά κράτη μέλη).
Υπενθυμίζεται, ότι το έργο σκοντάφτει στην ΡΑΕΚ, που αρνείται να αναθεωρήσει την αρχική της απόφαση για την ανάκτηση δαπανών από το 2025 (όπως ζητάει ο ΑΔΜΗΕ), δηλαδή κατά την κατασκευαστική περίοδο και όχι από το 2030 (ολοκλήρωση του έργου).
Αξίζει να σημειωθεί, ότι οι Κύπριοι καταναλωτές πληρώνουν από τα ακριβότερα τιμολόγια για το ρεύμα στην Ευρώπη, στα 33 λεπτά η κιλοβατώρα, την ώρα που η μέση τιμή στην Ευρώπη είναι στα 15 λεπτά.